Pse gruaja shqiptare ecte pas burrit?

Në shoqërinë tradicionale shqiptare, veçanërisht në segmentet rurale të saj, gjatë rrugëtimit, vajza ose gruaja e shtëpisë nuk duhej të ecte para babait, dajës, xhaxhait, vëllait, apo bashkëshortit.

Pra, asnjëherë vajza ose gruaja nuk mund të ecte para burrave.

Në paragrafin 14 te Kanuni i Dibrës, theksohet prerazi:

“Nuset e gratë e shpisë, kudo me shkue, duhet me pasë nji burrë përpara. Vetëm mrena katundit ato mund të përcillen prej një djali të ri që nuk është në moshë të armëve”.

Detyrimi për t’i lënë gjithmonë gratë prapa burrave ndër shqiptarët është interpretuar si dëshmi simbolike e shpërfilljes deri në përçmim ndaj vajzave e grave.

Por, përtej një interpretim të tillë, ecja e gruas gjithnjë prapa, e shndërronte atë në një mburojë natyrore, shumë të sigurt për bashkëshortin ose çdo burrë të fisit të saj ose të bashkëshortit që i printe në rrugët plot rreziqeve të krahinave fshatare.

Gruaja nuk mund të vritej në mënyrë të qëllimshme dhe për rrjedhojë, edhe burri që i printe asaj nuk mund të vritej prapa krahëve.

Në paragrafët 2945, 2946 dhe 2947 te Kanuni i Skëndërbegut theksohet prerazi:

“Për gjak burri vret burrë… gruaja nuk vritet as për gja k gruaje. Pushka asht për burra. Burri nuk kapet me gra, gruaja është e paprekshme… kush vret grua koritet…”

Në studimet për shoqërinë tradicionale shqiptare pothuajse asnjëherë nuk është argumentuar misioni fisnik i këtij statusi të nënrenditur të vajzave e grave në krahasim me atë të burrave përgjatë rrugëtimeve, sidomos në rajonet me shkallë më të lartë rrezikshmërie.

/Zyhdi Dervishi – “Lente të ndërveprimit simbolik”/

Related Posts

Publikohen rezultatet: Ja kush largohet sonte nga Big Brother VIP Albania (Foto)

Televotimi ka hyrë në një nga momentet më vendimtare të tij dhe publiku duket se tashmë ka dhënë sinjalet e fundit lidhur me eliminimin e radhës në…

Breshëri suImesh me rak*eta nga Irani në Tel Aviv, pesë goditje në vetëm 20 minuta

Tel Avivi u godit nga një valë suImesh me raketa nga Irani, ndërsa tensionet në Lindjen e Mesme rriten ndjeshëm. Në ditën e festimit të fillimit të…

Ish-banorja me deklaratë të fortë: Shtiret si virgjëreshë. Është qepur…”

Ish-banorja e “Big Brother VIP 3”, Dea Vieri, ka ndarë disa opinione të forta dhe pa doreza lidhur me vajzat shqiptare dhe sinqeritetin e tyre në marrëdhëniet…

“Me sy e veshë” te finalja e “Big Brother Vip Albania 5”, dalin DETAJE: Ja kur pritet të mbarojë reality show

Të gjithë janë kuriozë për finalen e madhe të “Big Brother Vip Albania 5”, ndërsa mund të themi se është zbuluar një datë e përafërt e këtij…

Adoleshentët shqiptarë braktisin aIkooIin – dr*ga e fortë po merr vendin, alarm për kok*ainën

Të rinjtë dhe adoleshentët shqiptarë po konsumojnë gjithmonë e më pak pije alkoolike, sipas studimeve të fundit, që tregojnë një largim të brezave të rinj nga ky…

AL*ARM/ Mbyllen 3 shkolla, e rende arsyeja

Tre shkolla janë detyruar të mbyllen në Bristol në Mbretërinë e Bashkuar pas një sulmi me armë zjarri që la të plagosur një person. Sipas mediave të…